Het belangrijkste doel van HFO’s is een fors lagere klimaatimpact dan de HFK’s die ze vervangen. Waar R134a een GWP-waarde heeft van 1430, ligt de GWP-waarde van veel HFO’s rond de 1. Dit komt doordat HFO-moleculen in de atmosfeer veel sneller worden afgebroken dan HFK-moleculen. Voor bedrijven die op korte termijn van een HFK-installatie af willen zonder over te stappen op een natuurlijk koudemiddel, is dit een aantrekkelijk perspectief.

Tegenover de lage GWP-waarde staat een aandachtspunt: de meeste HFO’s vallen in veiligheidsklasse A2L, wat staat voor een beperkte brandbaarheid. Bij ontsteking ontstaat een stabiele, langzaam brandende vlam, wat een ander risicoprofiel geeft dan bijvoorbeeld propaan. Dit vraagt, net als bij andere licht brandbare koudemiddelen, om aandacht voor ventilatie en het uitsluiten van ontstekingsbronnen bij ontwerp en installatie.

Een minder bekend punt van aandacht is de afbraak van HFO’s in de atmosfeer. Hierbij ontstaat onder meer TFA, trifluorazijnzuur, een stof die in de natuur nauwelijks afbreekt en zich kan opstapelen in bodem en oppervlaktewater. Bij de huidige, beperkte schaal van toepassing blijven de concentraties onder de schadelijke grens. Bij grootschalige, wereldwijde toepassing van HFO’s is dit echter een reëel discussiepunt, en de langetermijneffecten zijn nog niet volledig in kaart gebracht.

HFO’s worden op dit moment vooral toegepast in de auto-industrie, waar R1234yf de standaard is geworden in airconditioningsystemen van personenauto’s. Daarnaast groeit het gebruik van HFO’s zoals R1233zd en R1234ze in chillers, koelaggregaten die water of een ander medium koelen voor gebouw- of procesklimatisering. In commerciële koeling, zoals supermarktinstallaties, concurreert HFO-technologie met CO2, waarbij CO2 tot nu toe vaak de voorkeur krijgt bij nieuwbouw.

In de markt is een duidelijk onderscheid zichtbaar. Grote, duurzaamheidsgerichte bedrijven kiezen vaak voor natuurlijke koudemiddelen zoals CO2, ammoniak of propaan, mede vanuit overwegingen rond langetermijnzekerheid en klimaatbeleid. Fabrikanten van koeltechnische apparatuur omarmen HFO’s daarentegen vaker, onder andere omdat HFO’s in veel gevallen met minder aanpassingen kunnen worden ingepast in bestaande ontwerpen dan natuurlijke koudemiddelen, die soms hogere drukken, andere veiligheidsvoorzieningen of specifieke certificering vragen.

De NVKL, de Nederlandse branchevereniging voor de koeltechnische sector, geeft in haar visiedocument bewust geen positief of negatief advies over het gebruik van HFO’s. De belangrijkste reden hiervoor is de nog onvoldoende duidelijkheid over de langetermijneffecten van stoffen als TFA. De NVKL adviseert daarnaast om HFO’s in regelgeving en normering op dezelfde manier te behandelen als HFK’s.

HFO’s vallen, ondanks hun lage GWP-waarde, nog steeds onder de definitie van gefluoreerde broeikasgassen en daarmee onder de F-gassenverordening. Dit betekent dat ze net als HFK’s onderhevig zijn aan certificeringseisen voor monteurs en aan registratie- en lekcontroleverplichtingen. Of HFO’s op de langere termijn een blijvende plek behouden naast natuurlijke koudemiddelen, hangt sterk af van hoe de discussie rond TFA en andere afbraakproducten zich verder ontwikkelt.